از فضای منفی در عکاسی استفاده کنید!

برای بهبود ترکیب بندی از فضای منفی در عکاسی استفاده کنید

یکی از قدرتمندترین روش ها برای بهبود ترکیب بندی در عکاسی، استفاده از فضای منفی (Negative Space) است که توجه بیننده را جلب میکند و یک پرتره ی احساسی را به تصویر میکشد. از این تکنیک نباید بیش از حد استفاده کرد. اما اگر به خوبی از آن بهره ببرید میتوانید تصویری خلق کنید که توجه هارا به خود جلب میکند.

• فضای منفی در عکاسی چیست؟

نمونه هایی از فضای منفی را در هنر، معماری، موسیقی و طراحی می توانید پیدا کنید. اصول و قائده در تمام زمینه ها یکسان است. اما در عکاسی چه معنایی دارد؟! در یک عکس، به فضای اطراف سوژه اصلی، فضای منفی میگویند که رابطه مناسبی بین کانون توجه و پس زمینه ایجاد میکند. فضای مثبت نیز همان سوژه اصلی تصویر است که با  فضای منفی هم سو میشود و در هر ترکیب بندی، جلوه ای خاص میسازند.

• ترکیب بندی فضاهای منفی

این تکنیک با تمام روش های ترکیب بندی عکاسی کار میکند. فضای منفی به تصویر یک احساس دراماتیک تزریق میکند. ابتدا توجه بیننده را جلب میکند و بعد چشم های او را به سمت منطقه کوچکتر از فضای مثبت هدایت میکند. فضاهای منفی معمولا بیشتر از فضای مثبت، تصویر را اشغال میکنند و این سبب میشود سوژه ی اصلی ما در معرض دید بیشتری قرار بگیرد.

اما اصلا چرا فضای منفی اهمیت دارد؟ زیرا باعث میشود ما نسبت به سوژه کنجکاوتر شویم و در نتیجه زمان بیشتری را صرف تماشای آن کنیم. هرچه سوژه در فضای مثبت کوچکتری باشد، بیشتر به چشم می آید.

و اما یک تصور رایج غلط: اگر از فضای منفی استفاده کنیم، فقط میتوانیم یک سوژه در عکس داشته باشیم. اما در حقیقت، شما میتوانید دو یا حتی چند تا سوژه در تصویر خود داشته باشید. هنگامی که سوژه های اصلی بیشتر و بیشتر از کادر استفاده میکنند، استفاده از عکاسی فضای منفی چالش برانگیزتر میشود.

• تاثیر فضای منفی

روانشناسی فضای منفی در عکاسی معمولاً باعث خلق تصاویری با حال و هوای آرام میشود. اختلاف اندازه بین سوژه اصلی و محیطی که آن را محاصره کرده میتواند احساس تنهایی، آرامش، تفکر یا حتی اهمیت را خلق کند و این تماما بستگی به موضوع عکس شما دارد.

• آیا فضای منفی باید خالی باشد؟

آسمان، فضای خالی، چمن زار، آب، معمول ترین روش استفاده از فضای منفی است اما این تنها روش نیست!لزومی ندارد فضای منفی خالی یا سفید باشد میتوانید عناصر دیگری را نیز در این فضا قرار دهید به شرط آن که سوژه ی اصلی تصویر شما نشوند. فضای منفی که شامل تصویر است باید به نحوی باشد که سوژه اصلی را محاصره کند یا در بک گراند حل شود و همین سبب میشود که توجه، بیشتر به موضوع اصلی کشیده شود.

این نکته کلی را به خاطر بسپارید، فضای منفی نباید در نگاه اول توجه شما را جلب کند بلکه باید شما را به سمت سوژه ی اصلی هدایت کند. برای نمونه در تصویر بالا یکپارچگی فضای منفی بک گراند انگار برای سوژه ی اصلی تصویر، عقب نشینی کرده است.

• تعریف تکمیلی فضای منفی و مثبت در عکاسی

به تصویر زیر نگاه کنید. عکس بدون فضای منفی در واقع سطحی نخواهد داشت که به سمت عقب حرکت کند. سوژه ها در سراسر تصویر قرار دارند و چشم های شما مادام بین آنها حرکت میکنند و توقف نخواهند کرد.

به تاثیری که فضای منفی روی حرکت چشم ها میگذارد فکرکنید. چشم ها از دور متوجه آن میشوند و بعد به سمت سوژه ی اصلی میروند. عناصر دیگری مانند خطوط پیشرو نیز در این مورد میتوانند کمک کننده باشند. تصویری که از فضای منفی بهره میبرد هرگز چشم های مخاطب را به بک گراند قفل نمیکند.

• چگونه از فضای منفی در عکاسی استفاده کنیم

قوانین یا مراحل خاصی ندارد بلکه آن را به صورت شهودی یاد خواهید گرفت. ابتدا سوژه ی خود را مشخص کنید بعد فضای اطراف آن را بررسی کنید و در آن حرکت کنید تا ببینید آیا میتوانید سوژه را همراه با فضای منفی در فریم یا قاب بگیرید. به دنبال ترکیب یا زاویه ای باشید که محیط پیرامون باعث کنتراست (تضاد) یا انزوای سوژه شود.

گاهی اوقات نزدیک شدن به شما کمک میکند تا قاب را با یک طرح یا فضای جالب پر کنید. در مواقع دیگر، حرکت به عقب به کوچک شدن سوژه در کادر کمک میکند.

عکاس های آماتور تمایل دارند فقط روی سوژه تمرکز کنند اما این کار اشتباه است. وقتی در ترکیب بندی مهارت کسب کردید متوجه خواهید شد که باید هم به سوژه و هم به بک گراند اهمیت دهید.

نتیجه گیری

در عکاسی، فضای منفی را در نظر داشته باشید. البته نیازی نیست همیشه دنبال پیدا کردن آن باشید. فضاهای خالی و منفی در همه جا هستند کافی است فقط ذهن خود را باز بگذارید و مناسب با تصویر خود آن را ایجاد کنید. به تمرین ادامه دهید، هر چقدر در ترکیب بندی عکس فعالیت کنید در استفاده از فضاهای منفی نیز مهارت کسب خواهید کرد.

مطلب پیشنهادی: نکات عکاسی در آب و هوای سرد